Phố Hàng Cân

Phố Hàng Cân ngày nay chỉ là một con phố ngắn, song có đủ các mặt hàng phục vụ cho “khách phương xa đến lạ lùng tìm xem”. Mặt tiền được tận dụng triệt để, trước cửa đền Xuân Yên linh thiêng, tại số 44 xây từ đời nhà Lê, thờ Ðức Thánh Lân Ngọc, có cửa hàng mang tên Loan bày bán la liệt mặt hàng thờ cúng: Cờ, phướn, tượng phật, lư hương, bát nhang.

Hàng Cân cùng với Hàng Bồ là đất của thôn Xuân Yên cũ, thuộc tổng Thuận Mỹ. Hàng Cân là tên mới xuất hiện cuối thế kỷ XIX. Trước đó, đoạn phía Bắc phố này gọi là Hàng Sơn dưới, quãng phố Chả Cá hiện nay thuộc phía Nam có tên là Hàng Sơn trên.

Khi còn sông Tô Lịch, thuyền chở sơn từ Phú Thọ về Hà Nội, thường ghé ở khúc này “đổ hàng” cho các nhà bên sông. Lúc sông Tô Lịch lấp, thuyền buôn sơn ghé vào Lò Sũ, sơn bán nhiều ở Cầu Gỗ, Hàng Bè, Hàng Dầu. Hàng Sơn dưới không còn buôn sơn nữa, xuất hiện một mặt hàng mới, sản xuất cân các loại, nên có tên mới: Hàng Cân. Ông Tổ nghề làm cân ở phố này là Lý Vũ, người thôn Nguồn, xã La, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Ðịnh. Ông học nghề làm cân của người Hoa kiều, rồi truyền nghề cho bà con trong phố. Nghề sản xuất, buôn bán cân mở rộng.

Cân có nhiều loại: Cân tiểu ly dùng để cân vàng, bạc, thuốc bắc, loại cân này có hộp gỗ bảo vệ bên ngoài. Cân cán gỗ có đóng đinh đồng để cân hàng khô, gọi là cân tạ, mỗi cân chỉ bằng 0,006kg. Vào những năm 40 của thế kỷ XX các loại cân cán sắt, cán treo, cân đĩa, cân bàn ngoại tràn vào làm cho nghề làm cân ta bị mai một. Phố Hàng Cân chỉ còn tên, không còn cửa hàng nào sản xuất và bán cân.

Từ thời bao cấp giấy vụn “có giá”. Phố Hàng Cân xuất hiện nhiều cửa hàng thu mua giấy vụn, giấy mua về được phân loại, loại nhỏ bán cho các cửa hàng xôi, lạc rang, ô mai... làm giấy gói hàng, loại lớn hơn bán cho mấy “chú hoa nan” nhuộm phẩm màu xanh đỏ tím vàng làm hàng mã, loại “khổ to” được dán thành “bao bì”. Từ bao bì giấy đến bao bì các tông, xốp đủ kích cỡ để đóng kiện hàng vô cùng tiện lợi, vừa đẹp, lại bảo vệ hàng hóa, vận chuyển thuận lợi. “Bao bì Hàng Cân” trở thành thương hiệu có uy tín.

Phố Hàng Cân nhỏ, hẹp, bị coi là phố “xép”. Các phố xung quanh có nhiều thay đổi theo thời cuộc. Hàng Cân vẫn giữ nét cổ xưa, nhà nhỏ, một tầng, nên có gác cũng làm kiểu “chồng diêm”. Mặt tiền “lô xô” nhiều nhà thò ra thụt vào, vỉa hè sát cửa nhà. Có đoạn phố không có vỉa hè.

Hàng Cân thời “mở cửa” tự chọn cho mình một hướng đi mới. Một nhà thơ dân gian hiện đại đã viết:

Phố xưa tên gọi Hàng Cân

Ngày nay sầm uất muôn phần đổi thay

Hàng hóa phong phú chất đầy

Kẻ mua người bán, tối ngày đông vui.

Phố Hàng Cân ngày nay chỉ là một con phố ngắn, song có đủ các mặt hàng phục vụ cho “khách phương xa đến lạ lùng tìm xem”. Mặt tiền được tận dụng triệt để, trước cửa đền Xuân Yên linh thiêng, tại số 44 xây từ đời nhà Lê, thờ Ðức Thánh Lân Ngọc, có cửa hàng mang tên Loan bày bán la liệt mặt hàng thờ cúng: Cờ, phướn, tượng phật, lư hương, bát nhang. Giữa phố bên số chẵn là cửa hiệu thuốc bắc Hồng Hưng rất có uy tín. Cạnh đó là khách sạn mini Venus, Hà Nội Hotel giá rẻ, nằm ở trung tâm phố cổ, gần hồ Hoàn Kiếm, địa chỉ quen thuộc của cánh du khách Tây “ba lô”. Ðầu phố có tiệm chè Bốn mùa nho nhỏ bán các loại chè, bánh trôi chay. Những “thượng đế” đại gia mê nhà hàng cà phê cao cấp bên số lẻ yên tĩnh, mộng mơ. Các doanh nhân nhâm nhi ly cà phê Trung Nguyên “số 8”. Cũng bên số lẻ cửa hàng có cái tên dễ nhớ Hậu chuyên doanh đồ mỹ phẩm, trang thiết bị cắt tóc: Ghế, máy sấy uốn tóc, tông đơ, dao, kéo, thuốc nhuộm tóc, móng chân, móng tay, chủ yếu bán buôn cho các đại lý tỉnh ngoài về “bỏ mối”.

Mách nhỏ quý khách nào “nhớ ai như nhớ thuốc lào”, xin mời đến hiệu Thiên Tân, có thuốc lào Tiên Lãng, cùng chiếc điếu cầy “lên nước” bóng láng, rít một điếu dài cứ gọi là nghiêng ngả.

Thanh Loan

Đăng lúc: 17/05/2011 09:27

Bản để in Lưu vào bookmarkKết nối nhà cung cấp đặc sản, nhà sản xuất, nhà phân phối